RSS

Tag Archives: Caroline de Gruyter NRC

Bekokstoven torenbouwer Trump in Washington en oliesjeik Salman in Riad een regime change in Israël?

‘Hé, president Trump van Washington en oliesjeik Salman van Saoedi-Arabië willen een regime change in Israël. Dat is toch goed nieuws, nietwaar. Hebben ze dan toch eindelijk naar Noam Chomsky geluisterd.’

‘Het zou tijd worden, want meneer Benny Netanyahu en zijn jostiband zijn bepaald geen opvrolijkend element in die regio. Noam Chomsky durft zelfs te zeggen dat er twee staten zijn die een andere staat het bestaansrecht ontzeggen, namelijk Amerika en Israël, die beide geen Palestijnse staat willen.’

Hear, hear! Chomsky is veel te nobel voor een Nobelprijs!’

‘Waar heb je dat gehoord of gelezen over Trump en Salman die een regime change in Israël willen?’ vraagt Ilham een tikkeltje ongelovig.

‘Ik geloof dat het in de NRC van zaterdag 13.05 stond,’ antwoordt Lieke,’ terwijl ze de magnetron instelt. ‘Ik denk dat het in de zaterdag-column van Caroline de Gruyter staat.’

‘Dat lijkt me sterk, al zou je wensen dat het waar was,’ zegt Ilham, ‘waarschijnlijk is het nepnieuws van Trump of van Putin, of van beiden. Waar heb je die pagina? Ligt die al bij het oud papier?’

Semanur graaft in een stapeltje kranten en vindt de betreffende pagina. ‘Hier istie.’ Ze begint te lezen, en zegt: ‘Neen, natuurlijk niet. Mevrouw De Gruyter schrijft dat Washington en Tel Aviv een regime change in Iran willen.’

‘Ooohóóóó, maar dat is geen nieuws,’ zegt Lieke teleurgesteld.

Semanur: ‘Die foto van het Amerikaanse vrijheidsbeeld met een doodshoofd, op de NRC-voorpagina vind ik heel toepasselijk. Maar zou die foto echt zijn, of is het photoshop? Waar zou die foto – als hij tenminste echt is – zijn genomen? Toch niet op de Palestijnse Westbank, denk ik.’

‘Er staat in grote letters dat Europa de boel moet zien te redden,’ merkt Lieke op, ‘maar waar ligt dat Europa eigenlijk en uit welke landen bestaat het en wie vormen er de regering van dat fictieve Europa? De titel zegt mij al genoeg: het gaat over fictie. Maar dat is tegenwoordig heel gewoon. Dus ben ik gerustgesteld.’

Ilham: ‘Mevrouw De Gruyter zet niet voor niets boven haar column: “Europa moet zich niet uit elkaar laten spelen,” en dat is natuurlijk een Witz, want dan zou er immers eerst een Europa moeten bestaan dat iets van een eenheid vormt, en die entiteit zie ik nergens.’

‘Maar wie zetten dan onze spaarrentes op bijna nul procent en wie beveelt dan dat onze AOW-leeftijd omhoog moet en dat de rekenrente zo moet worden gecalibreerd en getweaked dat onze pensioenpotten verdampen?’ Lieke kijkt verwonderd. ‘Doet Europa dat dan niet? Europa ligt toch in Brussel? Net zoals Nederland voor veel Amerikanen in Amsterdam ligt.’

‘Ja, ja, en meneer Mario Draghi is de president van dat Europa zeker. Dat hebben Goldman Sachs en Rothschild zo bedisseld en beslist.’

‘Nou, ver bezijden de realiteit zal dat niet wezen,’ zegt Lieke, terwijl ze snuift. ‘Ik bedoel: de media doen alsof hun neuzen dezelfde kant op bloeden en berichten ijzerenheinig over fake entiteiten, maar de échte werkelijkheid ziet er vast heel anders uit.’

‘Die échte werkelijk is pluriform,’ zegt Ilham, ‘het hangt er van af waar je je bevindt en welke waarden en normen op de plek, locus, gelden, vigeren. Dat verschilt per plek op aarde. “Europa” is zelfs voor de meeste Europipo’s die zich vet en rond eten aan de vleespotten in Brussel, misschien heel vaag iets als een imagined community, maar zelfs dat betwijfel ik. Ik denk dat Europa voor hen vooral het vorstelijke bedrag is dat zij geregeld op hun bankrekeningen krijgen bijgeschreven. ’

‘Oooohóóóó, foei toch!’ roept Lieke, terwijl ze met een bestraffend vingertje zwaait, ‘dat kàn en mag helemaal niet van de Verlichting. De Verlichting heeft verordonneerd dat overal op de wereld gelijke wetten en waarden gelden. Vandaar dat Europa is gesticht. Vanwege die Verlichting. Alleen Nietzsche beweerde geloof ik iets anders, maar Nietzsche is voor straf krankzinnig geworden, want met de Verlichting valt niet te spotten.’

’Ach, wat weten Nietzsche, Isaiah Berlin, Giambattista Vico, Arthur O. Lovejoy en meer van die snoeshanen nou over de Europese Verlichting en de euro?’ zegt Semanur, ‘Goethe wist niet eens waar Europa lag. Zou Goethe Europa nu wel kunnen vinden? Neen, dan moet je echt bij kanjers als Mario Draghi, Donald Trump en Vladimir Putin zijn hoor.

Neen, het neoliberalisme heeft het Verlichtingsdenken gekidnapt, net zoals Zeus Europa kidnapte. Vervolgens heeft dat neoliberalisme de ideeën van de Verlichting misbruikt om  grote delen van onze wereld mee te koloniseren en uit te buiten. Iedereen was immers “gelijk” verklaard. Wie wil er nu zeggen dat zij niet meteen mee kan komen op die nep-vrije-markt. Dan ben je zelfverklaard achterlijk en primitief, terwijl je net gelijk bent verklaard aan je kolonisatoren! Kijk naar de Polen en de Hongaren die door de Brusselse nomenklatoera in hetzelfde corset geperst worden: ze zijn gelijk en dus moeten ook zij doen wat de grote baas Merkel beveelt, namelijk de vluchtmigranten opnemen die Merkel heeft binnengehengeld. Ze zijn natuurlijk helemaal niet gelijk, want Merkel zwaait de scepter en deelt de lakens uit.
Nu zijn de banken en andere ongrijpbare financiële instellingen de voornaamste propagandisten en profiteurs van een ideologie die ze hebben gemunt door de basis-ingrediënten van de Verlichtingsidealen voor eigen gewin te bekokstoven. Ieder individu is ondernemer van haar eigen leven. Dus moet alles worden geprivatiseerd en publiek bezit afgeschaft. De Markt zorgt voor de verdeling van de Grote Koek. Ziekte, pech, een ongeval, armoede? Eigen schuld dikke bult. Moet je maar betere deals sluiten en slimmer ondernemen. ’

‘En intussen zelf op je dikke krent zitten en de vermogensbeheerders van meneer Juncker, in Luxemburg of in Zwitserland, geld met geld voor je laten maken en maar erven van grootpapa en pappa.’

‘Nouhou, als Goethe met euro’s had betaald, per app., dan had hij hoogstwaarschijnlijk wel geweten waar Europa zou moeten liggen,’ zegt Ilham met een brede grijns. ‘Follow the money, toch?’ Ze pakt The Crooked Timber of Humanity en zegt: ‘Isaiah Berlin trapt als zoveelste intelligente medemens de open deur in dat je “marktwerking” niet voor alles en niet overal en altijd kunt gebruiken. Voor veel problemen is marktwerking juist fataal en verergert het de kwalen die het zou moeten genezen.’
Ze leest voor: ‘ “Few things have played a more fatal part in the history of human thought and action than great imaginative analogies from one sphere, in which a particular principle is applicable and valid, to other provinces, where its effect may be exciting and transforming, but where its consequences may be falacious in theory and ruinous in practice” (2013:209). ’

‘Ach natuurlijk, dat was in Amerika ook zo: follow the money. Dat zegt Bob Woodward in Deep Throat en toen werd het Amerika van Richard Nixon ontdekt,’ zegt Lieke vrolijk, ‘letterlijk: het ei van Columbus. Net zoals nu Robert Mueller en Michael Avenatti het geldspoor in de casus Trump – Putin volgen, en waarschijnlijk leidt ze dat naar Benjamin Netanyahu en oliesjeik Salman. Oef, wie kan hier nog chocolaaaa van braaien? Comey van de FBI is ontslagen en Trump heeft niet voor niets Gina Haspel benoemd tot nieuwe CIA-directeur. Mevrouw Haspel kan door waterboarden van iedereen een beëdigde verklaring loskrijgen dat president Donald Trump altijd de waarheid spreekt.’

‘Mevrouw De Gruyter schrijft dat onze veiligheid in het geding is als Trump en Netanyahu Iran zouden aanvallen,’ leest Ilham, ‘maar in dat geval komen de Koreanen Moon en Kim ons vast te hulp. Daar zal de Chinese president Jinping zeker voor zorgen en het zijn proxi’s opdragen, want Amerika heeft grote schulden bij China.’

‘Ach, Donald Trump of Hilary & Bill Clinton, wat is het verschil?’

Semanur: ‘Wat is “nieuws” toch een bizarre commodity geworden. Een hele stapel weekend kranten vol onderwerpen die er eigenlijk bijna geen van alle echt toe doen en voor 99% uit speculatieve suikerspin en exegetische luchtfietserij bestaan. Werkelijk, het globale imperium van een Donald Trump. Wie had dat ooit kunnen voorspellen?’

‘Kijk vooral geregeld naar PBS-news, CNN of BBC-news,’ zegt Ilham, ‘en natuurlijk naar scherpe Amerikaanse humoristische analisten als Seth Meyers, John Oliver en Steven Colbert. Verder is het wachten op Arjen Lubach.’

 

 

Isaiah Berlin (1979): ‘The Counter-Enlightenment’ in: Against the Current  / London: Hogarth Press /  In pdf op internet te lezen.

Isaiah Berlin (2013): The Crooked Timber of Humanity  / Oxford:  Princeton UP / ISBN: 978 0 691 15593 7 / https://isbnsearch.org/isbn/9780691155937

Arthur O. Lovejoy (1976): The Great Chain of Being / Cambridge Mass. : Harvard UP / ISBN: 0-674-36153-9
https://isbnsearch.org/isbn/0674361539

Yuval Noah Harari (2016): Homo Deus   /  Penguin Books / ISBN: 9781784703936

‘Een land dat nooit gewoon kan worden ‘  –  Jannie Schipper –  NRC  11 mei 2018
‘Israël zeventig jaar Sterker dan ooit voelt Israël de Amerikaanse steun in de rug. Maar van binnenuit verzwakt het land juist.’

 

nelpuntnl.nl

 

 

 

Tags: , , , , , , , , , , , , ,

Pueri pueri pueri puerilia tractant, en was Guy Fawkes wel een guy ?

 

‘Goed: pueri pueri …. kinderen zijn kinderen en gedragen zich kinderlijk, houden zich met kinderachtige zaken bezig. Daar komt de theorie van Thomä, ultrakort door de bocht en liberaal geparafraseerd, op neer. Waarom tekent Hajo de Reijger, de centrale figuur in zijn illustratie bij het interview van Caroline de Gruyter met de Duitse filosoof Dieter Thomä, met een Guy Fawkes masker?’ vraagt Satish. ‘Betekent het volgens Thomä en volgens Hajo-Thomä dat de identiteit, gender, van de figuur niet belangrijk is, gaat het om het protest? Maar how about Macron? Die noemt Thomä ook. Ik vind de combinatie van teksten en tekening veel intrigerender dan de theorie van Dieter Thomä afzonderlijk, op zich, bezien. Die vier typologieën volgens Thomä, zijn voor mij vooral interessant, omdat Thomä alleen de man (puer) behandelt. Hij zegt niets over de vrouw (puella). Bijvoorbeeld: Aung San Suu Kyi, Angela Merkel, Marine le Pen, Hillary Clinton, Indira Ghandi, Margaret Thatcher, Kim Jung-un (net als Donald Trump een “puer obsitatissimus“) en zo voorts.’

True,’ zegt Zorah, ‘alleen levende witte mannen, Thomä noemt als voorbeelden witte machtige mannen. Maar de tekening is geënt op het schilderij van Delacroix en daar figureert Marianne centraal. Dus het Franse en vrouwelijk element zit er in Hajo’s tekening wel in. Ik denk dat Thomä mannen gebruikt vanwege de herkenbaarheid voor zijn imaginaire publiek. Ik denk heel eerlijk gezegd ook dat Hajo de theorie van Thomä beter vat en weergeeft dan de filosoof zelf dat doet. Caroline de Gruyter maakt er ook een nuttige job van wat structureren betreft, want ik heb meneer Thomä op Youtube bekeken en beluisterd en ik vond zijn betoog knap ingewikkeld hoor. Wel mooi Duits bij tijd en wijle.’

‘Thomä komt er allengs beter in,’ denkt Faisal, ‘en gaat zijn theorie duidelijker verwoorden. Dat zal het vooral zijn. Overigens is er nog een betekenislaag in de gebruikte tekening van Hajo, namelijk de juli-revolutie in Frankrijk van 1830. Daarover gaat het schilderij van Delacroix. Let op dat er in de titels staat: guidant, gidsend en niet dirigeant, leidend. Dat masker is multi-functioneel omdat het bijvoorbeeld ook associaties met Marine le Pen, via Jeanne d’Arc, lijkt te omzeilen maar daardoor juist de aandacht op le Pen vestigt.’

‘Dit schilderij van Delacroix uit 1830, roept door zijn compositie – en thematiek – bij mij associaties op met het doek van Théodore Géricault uit 1818,’ zegt Zorah, ‘alsof Géricault reeds voorzag en voorvoelde waar het met Frankrijk heen zou gaan, hetgeen niet onwaarschijnlijk is, want hij leefde tenslotte in die zelfde tijd. Kunstenaars hebben nu eenmaal zeer gevoelige antennes voor maatschappelijke ontwikkelingen. Denk maar aan de roman Onderwerping/Soumission van Houellebecq en Remains of the Day van Ishiguro. Zinderend actueel!’

‘Prachtig!,’ roept Faisal, ‘herinner je je hoe het icoon van Géricault terugkomt in Asterix en Obelix? De Franse geschiedenis is een bonte bedoening met vele dramatische, theatrale, hoogtepunten en leent zich uitermate goed voor stripvertellingen. Manu Macron als stripfiguur? Dat zou de zaken meteen een stuk inzichtelijker maken.’

‘Over Macron houdt Thomä er ideeën op na die ik niet deel,’ zegt Satish, ‘maar goed, het is zijn theorie. Dat masker van Hajo komt mij goed uit. Macron moet zijn ware gezicht aan mij nog tonen. Het gaat voorlopig om het business model van Rothschild (Macron en compagnie) versus of met dat van Goldman Sachs (Draghi en kornuitjes), tegen ons, het klootjesvolk. De “bankiers” (wie zijn dat toch? welke namen en gezichten horen daarbij?) zullen zichzelf echt niet te kort doen en zich in ieder geval drie keer indekken tegen mogelijke tegenslagen.’

‘Ik leg een volgens mij belangrijker verband via vrouwen,‘ zegt Faisal, ‘en wel via onderzoekster Hilde Reidling in het stuk van Lidwien Dobber in de Trouw van 29 november jongstleden. Mevrouw Reidling breekt daar namelijk een lans voor het betrekken van politiek-ongeïnteresseerden bij het politieke bedrijf. Reidling:  <  “Beschouw de mensen die allang kiesrecht hebben, maar die zich niet gehoord voelen en dus nooit meer naar de stembus komen, als nieuwe kiezers.” Steek meer moeite in ze, zoek uit wie ze zijn en wat ze willen, bepleit ze. Probeer hen meer te betrekken en zet mensen op de kandidatenlijst met wie ze zich kunnen identificeren. > Hier draait het natuurlijk om.
Ik ben het met Satish eens dat de theorie van Thomä, zoals ik die uit artikelen over die ideeën tot mij heb genomen, vooral interessant kan zijn door hetgeen hij ongezegd laat. Hij laat het publiek helemaal buiten beschouwing en concentreert zich op alfa-mannetjes. Thomas Carlyle’s theorie van de Great Man. Maar dat was me dunkt de eerste helft van de negentiende eeuw.’

Also very true,’ zegt Zorah, ‘Hilde Reidling oppert een heel zinnig idee en frame, dat contrasteert met het conventionele idee van de mannelijke politicoloog, die staat gedwongen opkomst bij verkiezingen voor. Maar met gedwongen opkomst overtuig je ongeïnteresseerde wantrouwigen volgens mij niet. Integendeel! Je wakkert er het wantrouwen, de weerzin en afkeer voor politici en politiek juist mee aan! Immers: ik geloof niet meer in het huidige stelsel van representatieve democratie zoals dat intussen is verworden, maar ik word door de shareholders (niet stakeholders, maar shareholders!) gedwongen om hen te legitimeren middels stemmen. Ja hoor, het is goed met jullie. Doei!’

Satish: ‘Het blijft draaien om de hete brij van het referendum, nietwaar. Het referendum wordt door en politieke shareholders en de media compleet, systematisch en bewust genegeerd of de prut in gepraat. Dat verhoogt mijn sympathieke belangstelling voor het referendum slechts.’

‘En het doet mijn afkeer voor de politici en hun handwerk alleen maar toenemen,’ zegt Zorah. ‘Mannelijke én vrouwelijke beroepspolitici.’

‘Voorlopig genoeg brainwork,’ roept Faisal, ‘wie gaat er mee boerenkool halen bij de boer hier achter? Daar is de vorst (of de vorstin, wat u wilt) nu goed overheen gegaan.’

‘YAMMIE! Wij willen er ongeschoren spek bij! Met van die zwarte borstelharen.’

http://www.zeit.de/2016/43/puer-robustus-dieter-thomae

Dieter Thomä: “Puer robustus”Geschichte der Quertreiber  /  Von Michael Opitz

https://de.wikipedia.org/wiki/Kippfigur

http://www.acesweekly.co.uk/about

 

 

 

Tags: , , , , , , , , , , ,

Is Donald Trump de (onbewuste) kampioen van een niet-liberale democratie?

‘Amerika kun je na de verkiezing van Trump, een land op weg naar een niet-liberale democratie noemen,’ stelt Semanur vast, ‘omdat meer Amerikanen voor de Democraten (Hillary Clinton) gestemd hebben dan voor Trump. Door de Amerikaanse Grondwet en het kiesstelsel is echter de dictatuur van de meerderheid voorkomen en werd de met minder stemmen gekozen Trump president. Er is voldaan aan een wezenlijk kenmerk van de niet-liberale democratie: de meerderheid legt de minderheid niet zijn wil op. ’

*  Vrolijkheid *

Willemijn vindt dat hoewel badinerend door Semanur gebracht toch een provocerende presentatie: ‘Bekeken vanuit het frame dat we afgelopen dagen meestal hanteerden, heb je echter niet helemaal ongelijk. Waar ik moeite mee heb is dat scheiden van liberaal en democratie. Die samenstelling liberale-democratie is er zo ingestampt dat ik een redenatie als van Josiah Ober, Timothy Garton Ash (voortaan Gash) en Pankaj Mishra mentaal maar schoorvoetend kan bijbenen.’

‘Jij bent niet de enige hoor,’  zegt Zorah met een brede glimlach, ‘het politiek-bestuurlijke establishment negéért dat denkframe straal. Helaas, want de ontwikkeling naar vormen van niet-liberale-democratie zullen ondanks het politieke establishment blijven opkomen. In feite bestaat er midden in Europa al zo’n modaliteit van niet-liberale democratie, namelijk: Zwitserland. En wel door zijn referendum als politiek-bestuurlijk instrument dat iedere Zwitser dwingt tot participatoir (deelnemend) burgerschap. Meedoen, nog een centraal kenmerk van echte democratie: iedere zelfbewuste burger doet mee aan het politieke proces. Door referenda op z’n Zwitsers dwing je dat af.  Voor de Zwitser is politieke participatie inmiddels vanzelfsprekend. Vier keer per jaar moet hij over belangrijke vraagstukken zijn mening en oordeel geven. In Nederland maakt men moedwillig een karikatuur van het referendum.’

‘Gut ja!’ roept Willemijn, ‘de Zwitsers stemden per referendum het basisinkomen af, maar ze stemden net zo goed het hermetisch sluiten van de grenzen af, om maar te zwijgen van het uitzetten van niet-Zwitsers, immigranten dus. Toch bizar dat het politieke establishment hier, en natuurlijk de  met dat establishment symbiotische media, daar geen aandacht aan schenken! Ze blijven doorhameren op de “open grenzen,” de “mensenrechten” en “de Verlichting” zelfs wanneer straks het licht al lang uit is, vrees ik.’

* Hilariteit *

‘Indien Wilders het effectief framet, kan hij ver boven de huidige politieke paljassen op de Nederlandse kiezersmarkt uitstijgen,’ meent Semanur. ‘Wilders heeft al een reputatie, een platform en een aanhang – ik stem op 15 maart ook op de PVV, maar ben geen aanhanger van déze Wilders  – maar wat ook hij mist, is gesofistikeerde intellectuele spirit. Wilders zou om te beginnen op de bandwagon bij Trump en Putin kunnen springen, zoals Theresa May van Groot Brittannië doet.’

‘Wilders wil wel, maar Trump wil niet van Wilders weten,’ zegt Zorah grinnikend, ‘Trump heeft Wilders geloof ik een audiënte geweigerd. Net als bij Marine le Pen. Ik vermoed dat Trump donders goed doorheeft dat zowel Wilders als le Pen eerder een liability (een risico) zijn dan een asset (een aanwinst). Angela Merkel is voor Trump wél de moeite waard, want Duitsland leidt als economische grootmacht de roedel die tesamen het zogeheten “ project Europa” op de been houden.’

‘Nederlands politici zitten vastgebakken aan Duitsland,’ herinnert Willemijn, ‘én griezelig genoeg ook aan Israël, tenminste sommige Nederlandse politici zijn dat. Wilders heeft in ieder geval het referendum als politiek instrument laten analyseren en het staat op de PPV-site. Ook heeft Wilders een poging gedaan om te onderzoeken of uittreden uit de euro voor Nederland haalbaar was. Dat vind ik van intenties in een positieve richting getuigen, in tegenstelling tot de schijnheilige slogans van de andere Haagse pipo’s. Dus daarom stem ik op de PVV. Ik zie geen andere keus, behalve weer niet gaan stemmen. Maar dan zou ik de politieke paljassen opnieuw in de kaart spelen en daar heb ik inmiddels schoon genoeg van.’

‘Voor de duidelijkheid,’ zegt Zorah, ‘pakken we de omschrijving van niet-liberale democratie van Josiah Ober er bij. Ober zegt: “ ….  the modern tendency to conflate democracy with liberalism has made it harder to implement a successful democratic but non-liberal regime. Such a regime falls short of what liberal democrats hope for: it might not support human rights, might impose religious conformity, might distribute material goods less than justly. But a non-liberal democratic regime can be stable and need not devolve into majoritarian tyranny. It should provide political equality along with basic political freedoms for citizens. When the alternatives are repressive autocracy or anarchy, democracy – as collective self-government – is a worthy goal.”

Een zuivere liberaal zou deze vorm van democratie onbevredigend vinden, want er is  geen onvoorwaardelijke steun voor mensenrechten, geen absolute godsdienstvrijheid en een niet altijd rechtvaardige verdeling van de gezamenlijk koek, het materiële snoepgoed …’

Willemijn onderbreekt: ‘Dat laatste gebeurt nu ook al: het establishment graait de vetse brokken binnen. Onze zogenaamde volksvertegenwoordigers voorop! Met name de bankiers boeren beestachtig goed vanwege de inmiddels routinematige “reddingen” van hun banken met ons belastinggeld! Wedden dat er afgelopen week in Davos (dat ligt natuurlijk niet toevallig in Zwitserland) weer menige deal is gesloten tussen diverse politici en bobo’s van het bedrijfsleven (wat dat ook moge zijn) voor een vette baan na het politieke leven?’

‘Daarom leven wij ook niet in een liberale democratie, maar op zijn best in een nep-neoliberale democratie,’ zegt Zorah grinnikend. ‘Meneer Poroshenko van de Oekraïne kon in Davos nota bene volop propaganda maken voor zijn corrupte regime met een beroep op de democratie.  Willen we méér corrupt Europa?  Welja!?  We willen méér corrupt Europa, natuurlijk. Dat is goed voor de economie!’  Ze fluistert: ‘Maar is het ook  goed voor de Verlichting? Straks slaan de stoppen door.’

*  Vrolijkheid  *

‘Trump is geeen voorstander van absolute godsdienstvrijheid,’ zegt Semanur, ‘in ieder geval niet met moslims. Op dat punt is Trump zeker geen liberaal. Bij zijn inauguratiecircus waren zowat alle godsdiensten vertegenwoordigd, maar geen islamitische. Dat is natuurlijk tegen het zere been van de Verlichting, neem ik aan. Maar kunnen we ons de pseudo-liberale democratie veroorloven waarin we nu leven? Hoe lang nog?’

‘Trump demonstreert dat hij de Verlichting een lachertje vindt,’ zegt Zorah, ‘daarom dat hij alle Obama-ambassadeurs uit Europa heeft weggestuurd, die moeten hun ambassades ontruimen.  Alleen de beroepsdilomaten mogen blijven zitten, de politiek-benoemden moeten het veld ruimen, dat vertelt Caroline de Gruyter. Die hebben hun ambassadeursposten gekocht van Obama en de Democraten.’

Trump geeft daarmee tegelijk de meeste Europese landen een veeg uit de pan,’ meent Semanur, ‘want het is volgens Trump helemaal niet erg dat die landen even geen Amerikaanse ambassadeur hebben. Zo belangrijk vindt the Donald al die verlichte mensenrechtelijke-vingertjes-heffers nu ook  weer niet.’

‘Trump sluit zich aan bij Putin in het op hun nummer zetten van “het moreel-ethische superieure Europa”, ‘ stelt Zorah vast, ‘daarom moeten die Democratisch ambassadeurs weg. Die waren ook voor de Verlichting en de mensenrechten.’

‘Trump kent zijn Machiavelli,’ zegt Willemijn, ’nu is hij, Trump, de baas en dus sloopt hij meteen de standbeeelden van zijn voorganger Obama. Hij gaat Obama’s belangrijkste monument, Obamacare, ontmantelen, waardoor vele van zijn kiezers straks opnieuw onverzekerd tegen ziektekosten zijn. Hoe ironisch nietwaar?’

‘Nou het wordt nog pikanter,’ meent Semanur, ‘want je zou kunnen stellen dat Trump de Russen steunt tegen de Duitsers die de financiers van Europa zijn. Trump heeft gesneeerd dat de EU slechts als instrument voor Duitsland dienst doet. Net als in WO II steunt Amerika de Rus ook nu tegen de Hunnen. Dat verzwakt Duitsland, terwijl het Rusland aan Amerika verplicht.’

Willemijn: ‘Volgens Trump gebruikt Duitsland de EU en de NAVO om Europa te koloniseren. Dat zint the Donald allerminst, want Amerika moet de eerste zijn en geen concurrentie van Europa hoeven te duchten. De NAVO, waaraan Amerika het meeste bijdraagt,  is er niet om Duits-Europese belangen te behartigen. Vandaar dat hij en de NAVO en Duitsland als aftands en achterhaalt afdoet. Tegelijk zoekt Trump toenadering tot Rusland, waar hij in Putin een politiek-ideologische geestverwant ziet. Bovendien is Rusland volgens Trump economisch zwak en heeft Amerika dus niets van Putin te vrezen.’

‘Putin ideologisch verwant aan Trump, dat is een interessant gezichtspunt,’ zegt Zorah, ‘beiden staan een vorm van niet-liberale democratie voor, die aanvaardbaar blijft omdat het nog net geen dictatuur is.’

Willemijn: ‘Ik denk dat Trump vooral respect heeft voor Putin vanwege de wijze waarop die Rusland regeert, als een grote onderneming een complexe business. Misschien zoals de tsaar ooit Rusland regeerde. Op die manier wil Trump Amerika besturen, als een verlengstuk van het Trump-imperium. Het Amerikaanse geld en materiaal dat nu nog naar de NAVO gaat, moet worden gebruikt ten bate van Amerika en niet voor de Europese free riders. Als Trump zich met Rusland aanvriendt en daartoe meteen de NAVO afknijpt, slaat hij twee vliegen in een klap.’

‘Ik citeer Gash over vormen van autoritaire, niet-liberale, hybride (quasi?) democratieën in Hongarije, China en Rusland’ zegt Semanur en ze leest voor: “A young liberal hero of 1989, Viktor Orbán, is now a nationalist populist leading Hungary toward authoritarianism and explicitly praising the “illiberal” example of Xi Jinping’s China and Vladimir Putin’s Russia. Border controls have been reimposed between Schengen countries (“temporarily,” of course), in response to the flood of refugees from Syria, Iraq, and Afghanistan—areas where our so-called European foreign policy has proved little more than waffle.”
Dat laatste is niet bijster vleiend voor ons politiek-bestuurlijke establisment.’

‘O ja,’ zegt Willemijn terwijl ze op het beeldscherm wijst, ‘dit is zo’n ijzersterk Trump-citaat dat Gash aanhaalt: “The only important thing is the unification of the people,” said the Donald, “because the other people don’t mean anything.” Eigen volk eerst. Dat schijn je tegenwoordig te moeten roepen als rabiaat progressieve patriot.’

‘Meteen achter deze passage heeft Gash het over 48% van de Britse stemmers die op 23 juni 2016 tegen de Brexit stemde,’ zegt Semanur, ‘dat waren er maar drie procent of zoiets minder dan de vóór-Brexitstemmers, dus ook hier kun je niet spreken van een meerderheid die vóór stemde en daarmee de minderheid – 3% minder is haast geen minderheid te noemen – zijn wil oplegde. Hier werkt dus de democratie en is ook hier geen sprake van dictatuur van de meerderheid. Zie Ober in Aeon.’

Zorah: ‘Gash zou volgens menig lid van het Nederlandse politieke establishment met de daaraan gelieerde mainstream media, Wilders op het oog gehad kunnen hebben toen hij schreef:  “Yet I think we do need a term to describe what happens when a government that emerges from a free and fair election is demolishing the foundations of a liberal democracy but has not yet erected an outright dictatorship—and may not even necessarily intend to. Words like “neoliberalism,” “globalization,” and “populism” are themselves imperfect shorthand for phenomena with significant national, regional, and cultural variations. “Hybrid regime” feels too unspecific, so unless and until someone comes up with a better term, I shall continue to use “illiberal democracy.”
Dus: een niet-liberale democratie, illiberal democracy. We zullen er aan moeten wennen, denk ik. Hoe sneller we ons met deze vorm van democratie los van (pseudo-)liberalisme vertrouwd maken, hoe beter.’

Semanur: ‘Timothy Gash trekt volgens mij politiek liberalisme en economisch liberalisme uit elkaar. Of hij daardoor het neo-liberalisme isoleert is me onduidelijk. Het is hoe dan ook een hele kluif om te analyseren en toch zal het moeten, net wat Ober zegt.’

‘Indien de PVV straks de grootste wordt en Wilders zou premier worden, dan zouden we misschien een vorm van niet-liberale democratie in Nederland te zien kunnen krijgen,’ oppert Willemijn.

Semanur betwijfelt dat: ‘Nederland is geen Amerika en de premier hier is niet te vergelijken met de Amerikaanse president. Bovendien, zelfs met de PVV als grootste partij en de VVD als goede tweede, blijf je die al keffende en kwijlende kuitenbijtertjes houden, die andere politieke pipo’s die ook een stuk van onze koek willen. Ik denk dat we in Nederland voorlopig nog zullen doormodderen met deze clubjes in een soort van oligarchie. Maar Als Trump er met zijn vorm van niet-liberale democratie iets herkenbaars en niet al te afstotelijks van maakt, dan zou dat Wilders’ positie wellicht kunnen verstevigen.’

‘Intussen zien we hoe Amerika met Engeland zich aanvrienden met Putins Rusland, terwijl Xi Jinping ook dichterbij schuift,’ zegt Willemijn, ‘zodoende komt Duitsland met zijn satellieten, waaronder Nederland, vanzelf snel geïsoleerd te staan. Tegelijkertijd laten zij en wij steeds meer nieuwkomers binnen, want wij zijn immers van “de Verlichting”, zodat we straks met al die nieuwkomers op ons tandvlees horrelen en die nieuwkomers ons zullen verwijten dat wij hebben verzaakt waardoor zij hier opnieuw in een aftandse negorij zitten.’

* Vrolijkheid *

‘Wat de geopolitiek ook voor keer en wending mag nemen,’ zegt Semanur, ‘wij hebben in Nederland voorlopig te maken een onvervalste neoliberale vrijemarkt maatschappij en dat merken we aan onze woningnood, onze stijgende huizenprijzen en de kunstmatig schaars gehouden primaire publieke voorzieningen. Dus laten we straks maar op Wilders stemmen, dan gaan we tenminste uit vrije keus de bietenbrug op.’

 

 

 

Josiah Ober: ‘Lessons of Demopolis . Wisdom from classical Greece: democracy and liberalism are both better off if we understand the difference between them.’    AEON  /  04 February, 2016
https://aeon.co/essays/the-marriage-of-democracy-and-liberalism-is-not-inevitable

Timothy Garton Ash: ‘Is Europe Disintegrating?’ New York Review of Books /  19 januari 2017 /https://www.nybooks.com/articles/2017/01/19/is-europe-disintegrating

Pankaj Mishra: ‘Bland Fanatics’ – London Review of Books  http://www.lrb.co.uk/v37/n23/pankaj-mishra/bland-fanatics

Marwan Bishara: ‘Five thoughts to sober up the morning after Trump’  /  al Jazeera  2017 01 20

http://www.bild.de/politik/inland/dr-frank-walter-steinmeier/die-alte-weltordnung-ist-vorueber-49896494.bild.html

http://www.bild.de/politik/aktuelles/politik-inland/steinmeier-welt-des-20–jahrhunderts-endgueltig-49900916.bild.html

Antonio Gramsci (2003): Selections from the Prison Notebooks /  London: Lawrence & Wishart / ISBN: 0 85315 280 2

Adam Smith (1982) : The Theory of Moral Sentiments,  VI.ii.I.16 /  Indianapolis: Liberty Fund /  ISBN: 0-86597-012-2

 

 

 
 

Tags: , , , , , , , , , , , ,