RSS

Tag Archives: factcheck

Waar komt al dat nepnieuws toch vandaan?

‘Geloof jij dat er onlangs twee mannen zijn gedood in Saoedi-Arabië?’ vraagt Zorah, ‘en dat het terroristen zijn of is het fake, propaganda?

‘’Dat er twee mannen zijn gedood? Ja hoor,’ antwoordt Taco meteen, ‘want daar worden iedere dag mensen onthoofd, gestenigd of met de zweep gekastijd, dus dit is vast geen nepnieuws. Maar of deze mannen terreurverdachten zijn, zoals Reuters meldt, daar plaats ik meteen vraagtekens bij. Het kunnen even goed stakkers zij die de wahabistische Saoedi kalief niet genoeg hebben bewierookt, of zoiets.’

‘In feite is het een nietszeggende mededeling,’ concludeert Zorah, ‘want ook als het terroristen zouden zijn, is het de vraag in dienst van wie ze waren en voor wie ze opereerden. Saoedi-Arabië sponsort zelf terroristen, van 9/11 tot en met in Syrië today. Ook Amerika en Rusland sponsoren, trainen en neutralisren aan de lopende band terroristen. Het enige “ware” aan dit bericht is dat er twee mannen zijn gedood binnen de grenzen van een negorij die Saoedi-Arabië wordt genoemd en voor de rest is alles open. Zelfs als het van Reuters komt. Wiens partij kies je en betitel je de gedode pipo’s als terrorist of degenen die ze om hals hebben gebracht, of beide partijen?’

‘Juustem,’ zegt Taco, ‘inmiddels maakt bijna iedereen haar of zijn eigen nieuws en nepnieuws. Indien je beslist dat persbureau Reuters alleen ware feiten produceert dan certificeer je ieder Reuters bericht als waar. Alleen, wie doet dat nog?’

‘O, ik zie het al,’ zegt Marieke, ‘die zich over tafel buigt om op het beeldscherm te kijken, ‘Dat stuk van NRC-ombudsman Sjoerd de Jong: de NRC gaat zijn lezers komend jaar niet opzwepen met nepnieuws. Deed de NRC dat dan? Gôh, dat is vast nepnieuws.’

* Vrolijkheid *

‘Lang niet al het nepnieuws komt natuurlijk uit Rusland, Saoedi-Arabië of Macedonië’, zegt Zorah.

‘Nou, de NRC meldt ook dat “de huizengekte aanhoudt” en dat is beslist geen nepnieuws,’ zegt Taco, ‘want ik ben met een nicht en haar vriend mee geweest naar zo’n meeting waar rond de dertig kopers kwamen om een koophuis te bezichtigen en dat is een gekkenhuis – letterlijk. Daarna ben ik met mevrouw Klein Roesink gaan kijken op zichtdagen voor twee sociale huurwoningen en dat was net zo’n gekkenhuis. Alleen waren de gekken in het eerste geval schreeuwend rijk en bij de sociale huurwoningen kom je de onderkant van onze maatschappij tegen.’

‘De groeiende kloof en toenemende tweedeling in Nederland is zeker geen nepnieuws,’ meent Marieke, ‘daarom berichten de media nooit over zichtdagen bij de “gunning” van sociale huurwoningen, dat is niet sexy, geen glamour. Ik ga overmorgen weer met huisarts Annelies op pad om zo’n sociale huurwoning te bezichtigen voor een van haar patiënten. Ik weet intussen bij voorbaat dat het waarschijnlijk om een woning uit de jaren zestig, vroege jaren zeventig gaat, waarschijnlijk met energielabel C of D, gehorig, maar vermoedelijk wel met dubbele beglazing. Over de woonomgeving maak ik me geen illusies.’

‘Energielabel C kommt überhaupt nicht im Frage, ‘ zegt Taco grinnikend, ‘het is A of zelfs nog hoger, met spouwruimten tegen de kou en tegen geluidoverlast en dan ook zonnepanelen op het dak. Stel je voor zeg! Passend wonen hoor. Dat is heel iets anders dan passend toewijzen van sociale huurwoningen binnen inkomensgrenzen.’

*  Vrolijkheid *

‘Okay, dat essay in Elsevier januari 2017 van Arno Visser van de Algemene Rekenkamer, is ook geen nepnieuws, ‘ zegt Zorah, ‘de tweedeling die hij aansnijdt, is die tussen het politiek-bestuurlijke establishment en het volk dat hen kiest en betaalt. Wàs dat maar nepnieuws!’

‘Er staat niet toevallig een tekening van een huis met als dak een portemonnee bij dat stuk van Visser,’ meent Taco, ‘want reken maar dat we straks met onze sociale woningen het proces meemaken waarover Visser schrijft: de herverdeling van onze nationale koek van arm naar rijk en daartoe het ontwikkelen van onduidelijkheid en mist die verantwoording en rekenschap bemoeilijkt of zelfs totaal onmogelijk maakt.’

Marieke: ‘De hele operatie van opknippen van onze nationaal onroerend goed bestand bij de woningcorporaties in DAEB en niet-DAEB-huizen (hoe verzinnen volwassen mensen zoiets?), is volgens mij daar op toegesneden. Ik heb nog geen politieke club gehoord die het over betaalbaar en fatsoenlijk wonen heeft. Het is alsof het de politieke pipo’s geen hout kan schelen. Tja, zij wonen natuurlijk riant. Ook daarom dus maar gewoon PVV stemmen dit keer. Het helpt geen moer, maar Wilders gaat tenminste regelmatig te keer als een maanzieke hond en PVV’ers doen in het Europarlement niet mee aan de verbale luchtverplaatsing. Al dat zielige luchtfietsen van de kaasstolpers over Europa en de geopolitiek doet ieders broek toch afzakken? Of niet soms? Weten zij veel waarover ze het hebben?!’

‘Het is een klef en incestueus gebeuren, daar onder de Haagse kaasstolp,’ zegt Zorah, ‘de gewone man heeft er ook nauwelijks belangstelling voor. Alleen jammer dat de meesten toch gaan stemmen.’

‘Wat vinden jullie van het bericht in de Volkskrant?’ vraagt Marieke: ‘ “Sinds migratiedeal nog 2672 Syriërs van Turkije naar EU. Iets meer dan duizend daarvan werden door Duitsland opgenomen. Nederland en Frankrijk hebben beide ruim vierhonderd Syrische vluchtelingen opgevangen, meldt het Duitse Welt am Sonntag.” Misschien klopt het, maar de timing is weer verdacht: vlak voor de verkiezingen komen de berichten los over vermindering van instroom van vluchtelingen. In het woonruimtegebeuren, zie ik echter andere dingen. Dus op zich hoeft het geen nepnieuws te zijn, maar het geeft toch een wrang gevoel vanwege de context en de timing.’

‘Net zoals het bericht dat de Italiaanse ECB-president Mario Draghi de Italiaanse bank Monte Paschi redt,’ zegt Taco. ‘Misschien moet je geen landspersoon uit een zwak Euroland meer op die plek zetten. Om alle schijn van partijdigheid te vermijden.’

‘Ik weet niet wat Mario Draghi voor nationaliteit heeft,’ zegt Marieke, ‘heeft hij een paspoort van Goldman Sachs, een Italiaans, Europees …..? Waar liggen ’s-mans loyaliteiten?’

‘Van de reddingsoperatie door Draghi zou je willen dat het nepnieuws was,’ zegt Taco, ‘was het een Duitser geweest, dan had ik deze bail out iets anders gewogen. Heb je dat stuk gelezen van Clemens Fuest van de Ifo? Die waarschuwt ervoor dat Italië de euro kan verlaten. Hij is niet bepaald geporteerd van de idee dat Draghi beslist voor hoeveel miljard Euro de Duitse Centrale Bank garant staat bij de redding van deze Italiaanse bank. ‘

‘En hij signaleert het wegdrijven van Oost-Europese landen van de EU,’ zegt Zorah, ‘dat is vast geen nepnieuws.’

‘Om deze posting mee af te sluiten een bericht op Sputnik over meta-nepnieuws,’ zegt Marieke, ‘de Amerikaanse politiek commentator Don DeBar beweert dat de Russische bronnen Sputnik en Russia Today in feite wordt verweten gewoon journalistiek te bedrijven omdat ze de misstanden rond die email van Hillary Clinton aan de kaak stellen (muckraking, in de beerput graven):  “What Sputnik and the RT are really accused of is doing journalism, muckraking, taking materials for the public to make up their own minds about.” Dat is volgens DeBar een gotspe. Niemand betwist of de inhoud van Clintons email kloppen of niet.

“ “That is not part of the discussion. The main argument here is that the source of this [information] was a foreign government and that the purpose was to influence the US election. We call this whistleblowing in the US. We know how the Obama administration treats that, prosecuting more people on the Espionage Act than all of the prior presidents of the past 100 years,” DeBar noted. “

DeBar zegt dat we dat gewoonlijk klokken luiden plegen te noemen, maar owee indien Russische journalisten de klok luiden over Amerikaanse misstanden. Dan zijn de rapen gaar.’

Taco: ‘Entertainment en infotainment maken het pitchen van nepnieuws ook makkelijker en aanvaard. Ombudsman De Jong: “…   nepnieuws bestrijden met factchecks achteraf werkt vaak niet, aangezien het in de eerste plaats niet wordt gedeeld omdat mensen het geloven, maar omdat ze het amusant vinden („laughing out loud!’’) of erdoor bevestigd worden in een mening die ze toch al gevormd hadden.

Dat maakt nepnieuws tot een wapen voor propagandisten, die er niet op uit zijn te informeren maar om twijfel te zaaien en ophef te creëren. Daar helpt geen moedertje factcheck aan, want die wordt dan op zijn beurt gezien als strategische contra-propaganda.” ‘

‘Ik zal het je sterker vertellen,’ zegt Zorah lachend, ‘factcheck bij nepnieuws werkt volgens mij contraproductief, omdat de consumenten van nepnieuws de factchecker als spelbreker zien. Hij of zij bederft hun plezier door te bewijzen dat het nieuws waar zij van genieten niet waar is. Nou en? Het is toch FUN?! Wie ben jij dan wel met je brutale betweterigheid?

Daarom dat je beter als een judoka – Putin is judoka – kunt meegeven met het nepnieuws. Tenminste, aanvankelijk. Naderhand kun je het proberen te counteren met humoristische “ware lezingen” van het feit. Dat vereist echter kundigheid, artisticiteit en Fingersptizengefühl; je moet er behalve empathische lenigheid ook een ruime geestelijk-culturele bagage voor hebben en wie beschikt daar vandaag de dag nog over?’

 

Arno Visser, president Algemene Rekenkamer in Elsevier nr. 1, 2017

http://www.elsevier.nl/opinie/opinie/2017/01/arno-visser-krijgt-u-waar-voor-uw-belastinggeld-2947749W/

http://www.elsevier.nl/opinie/opinie/2017/01/conclusies-rekenkamer-verdienen-meer-aandacht-2948127W/

Don DeBar

http://audioport.org/index.php?op=producer-info&uid=368&

 

 

 

 
Leave a comment

Posted by on januari 8, 2017 in de media, EU, euro, Europa, framing, markt, partijen & feesten

 

Tags: , , , , , , , , , , , , , , , , ,