RSS

Tag Archives: spijkers op laag water

Spijkers op laag water ?

 

‘ Is terrorisme een godsdienst of een religie?
Terrorisme kan beide zijn: godsdienst en religie,’  beweert Been, ‘ neem de Indiase Thuggee, die waren verbonden – religare – door hun godsdienst, waarbij godin Kali de hoofdrol speelde, en hun roofmoorden hadden het effect van terreurdaden. Ze stichtten angst en onzekerheid. Nog niet eens meteen haat. Inderdaad, het hangt ervan af uit wiens standpunt je het bekijkt en welke frames je hanteert.
Misschien dat je het kunt vergelijken met de Mau-mau uit Kenia, hoewel daar een politiek motief als drijfveer fungeerde.  De Kenianen wilden onafhankelijkheid en gebruikten een cultureel begrepen terreurmiddel (de sporen van een luipaardklauw) om de bevolking ervan te weerhouden de kolonialen te dienen. Hier komt het begrip magie mee om de hoek kijken: godsdienst, magie, religie, terreur, bijgeloof, nog meer smaken?’

Dauwpunt: ‘ Dat zou een her-ijking van het begrip terrorisme betekenen. Je poneert dit naar aanleiding van het frame-stukje van Hans de Bruijn op de site van Trouw, neem ik aan?’

‘Ja, De Bruijn pakt niet helemaal door, vind ik, want hij stelt de volgens mij verkeerde diagnose waar het om het oogmerk, de reden, het doel, van terrorisme gaat. De reden van terreur is volgens mij: destabilisering, chaos en onzekerheid veroorzaken. Niet meteen haat zaaien. Dat is hooguit een bijproduct, een spin off, zo je wilt. Desnoods verhef je terrorisme tot religie, een godsdienst die samen-bindt, religare, door de daad die de dader lid maakt van een aparte club en haar tegelijk buiten de normale gemeenschap plaatst. Bijvoorbeeld, mafiosi werden pas als volwaardig lid (a made man)  beschouwd, nadat ze een moord hadden gepleegd en de eed van omertá (zwijgplicht) hadden afgelegd. Een ritueel geheel. Door de moord konden ze ook niet meer terug. Door de eed en moord waren ze met elkaar verbonden. Hun terreur zaaide angst.’

‘ Maar veróórzaakt terrorisme chaos, of krijgt terrorisme zijn kans indien er al chaos, anomie, “wetteloosheid” heerst, of op zijn minst wordt ervaren? Als de stemming en de maatschappelijke sfeer er voor heerst? Die 17-jarige Nieuwzeelandse eiergooier is op de keper beschouwd net zo goed een terrorist, zij het een ludieke – ludiek, zeker in de context van Pasen. Tussen het ei en Pasen bestaat immers een godsdienstige, religieuze, relatie als je aan christendom denkt en de symbolische betekenis van het ei daarin: ab ovo. Ad fundum en ab ovo!’

‘ Leegdrinken en opnieuw beginnen,’ zegt Dauwpunt, ‘ dat lijkt me wel wat als godsdienst. Bacchus als Opperheer. Heeft terrorisme geen religie, of heeft elke religie terrorisme nodig om een volwassen religie te zijn? Tja, het gaat om de definitie van termen. Wat bedoel je met godsdienst en met religie en met terrorisme? Daarbij moet je proberen zo ver mogelijk van het metaforische mijnenveld te blijven.’

Been: ‘Chaos, vind ik een bruikbaar bestanddeel, ja. Angst en haat zijn er ingrediënten bij, dat kan. Die priesters, die knapen mis-bruiken (geen woordspeling bedoeld met de katholieke mis), stichten een opperste desoriëntatie in de kudde. Zij beschamen vertrouwen, zij plegen verraad. Maar wat is beter – en voor wie?: de priesters aan het kruis spijkeren, of het misbruik herdefiniëren en een plaats geven in het geheel van de santenkraam, die toch al zo veel toeters en bellen heeft?’

‘Wie het weet mag het zeggen.’

‘ Laat ik die anecdote over meneer pastoor en de gebroeders Van Leeuwen delen, dat zorgt misschien voor ontspanning.’

‘Vertel.’

‘ Meneer pastoor rijdt op een zondag in zijn automaatje door de Brabantse dreven, op weg naar de kerkdienst. Ziet hij aan de horizon, in het weiland, een billboard. Hé, dat ding stond er vorige week nog niet.
O ja, denkt meneer pastoor, die is vast van Sjeng en Sjon van Leeuwen. De jongens hebben de ijzerwarenzaak van pa overgenomen en ze gaan het helemaal anders doen. Grootser, moderner en met gebruik van alle mediamiddelen. Nou, ik ben benieuwd.

Meneer pastoor komt dichterbij en hij ziet op dat bord een christus aan het kruis, met de tekst: “Christus hangt al eeuwen, met spijkers van Van Leeuwen.“  Tja, tja, denkt meneer pastoor, het is origineel, maar neen, neen, zo gade niet met onzenlieven heer om, zunne? Ik zal het de jongskes – ik heb ze nota bene zelf nog gedoopt! – toch duidelijk maken.
Na de dienst komen Sjeng en Sjon enthousiast naar meneer pastoor toe gehuppeld: “Wâ vinde ge van ons reclamebord, meneer pastoor?”
Meneer pastoor legt rustig uit dat het weliswaar wervend is bedoeld en erg origineel oogt, maar dat het echt niet door de beugel kan. Neen, jongens dit moet heus anders. Dit heeft onzenlieven heer zo niet verdiend.
‘Wel, a gij het zegt, dan mot het maar. We zullen het veranderen.’

Volgende zondag rijdt meneer pastoor dezelfde weg die hij al jaren rijdt en hij is toch benieuwd naar het reclamebord van Sjeng en Sjon.

Tuf, tuf en wat ziet hij? Op het bord prijkt een leeg kruis, met de tekst: “Christus van het kruis gepleurd! Met spijkers van Van Leeuwen, was dit nooit gebeurd!

Hmm, het blijft moeilijk, denkt meneer pastoor, want ze doen hun best, maar ik ga het ze wel weer vertellen.

Enfin, na de mis, Sjeng en Sjon naar meneer pastoor. Is het zo goed, meneer pastoor?

Nou, niet helemaal jongens. Ik blijf bedenkingen houden tegen jullie aanpak van dit issue.

Sjeng en Sjon zijn terneergeslagen en ze gooien de handdoek in de ring. Wel, zeggen ze tegen meneer pastoor, dan moet gij het maar doen hoor, want wij weten het niet meer.

Meneer pastoor vertrekt geen spier en houdt zich groot, want hij is tenslotte een belangrijke notabeel in de biotoop. Meneer pastoor weet en kan alles en hij heeft een directe lijn met hunnie omhoog. Dus zegt hij ferm dat hij het varkentje wel zal wassen. Hij zal persoonlijk voor een ordentelijk wervend reclamebord zorgen. Desnoods via een mirakel en de maagd Maria. Dat laatste zegt hij niet hardop.

Thuisgekomen op de pastorie trommelt meneer pastoor de koster en de huishoudster op om te brainstormen op het billboard van Sjeng en Sjon van Leeuwen.
Na uren intensief brainstormen, onderbroken door hartige glazen gewijd borrelwater en de nodige weesgegroetjes, is de klus dan eindelijk geklaard.

Ze sjouwen het bord naar de wei en meneer pastoor belt de broers Van Leeuwen om te melden dat de kogel door de kerk is. Het bord staat er.

Sjeng en Sjon stappen meteen in hun bolide en scheuren naar het weiland.

Hé zegt Sjon, er staat niks op man.

Jawel, jawel, zegt Sjeng, rij eens wat dichterbij.

Het bord lijkt van een afstand blanco, maar als je er dicht genoeg bij staat, kun je heel goed lezen:

“ Sjeng & Sjon van Leeuwen zijn soms enorme zeikers, maar …… ze maken wél héééle goeie spijkers!”

 

 

 

 

 

 

Tags: , , , , , , , , ,