RSS

Tag Archives: Sputnik News

Hoe spelen Rusland en de VS de Turkse revolte van 15 – 16 juli uit?

Obama_Putin

Twee vragen om mee te beginnen. 1) Zal Turkije van vandaag op morgen een vazal van Rusland worden? Hoogst waarschijnlijk niet, omdat Vladimir Putin veel meer heeft aan Turkije als onbetrouwbaar en instabiel lid van de NAVO dan als onbetrouwbare bondgenoot-vazal van Rusland. 2) Was de CIA op de hoogte van de geplande revolte? Dat is zeer aannemelijk, want de islamistische Turkse officieren waren voor het Westen (lees vooral: de VS) moeilijker te controleren, onvoorspelbaarder, dan hun seculiere collega’s. Dus zou de CIA de revolte zowel hebben kunnen stimuleren als saboteren, om de seculieren op te ruimen. Bovendien woont Fethullah Gülen sinds 1999 in de VS.
De islamistische officieren zijn nu geneutraliseerd, terwijl het Turkse leger nog net zo afhankelijk van de VS is als tevoren. Ongeacht of dat leger wordt gerund door islamisten of door seculieren. Het Turkse leger is bewapend met NAVO-afdankertjes en uitsluitend inzetbaar voor lokale oorlogen. Echter, op de Turkse basis Incirlik staat volgens de Russische nieuwssite Sputnik meer dan een derde van NAVO’s kernkoppen gestationeerd. De NAVO kan Turkije dus ook niet een twee drie laten gaan. Turkije moet liefst stevig onder NAVO-controle blijven.

Het zal zowel de Russen als de Amerikanen niet ontgaan zijn dat Recep Tayyip Erdogan bij het Turkse establishment weinig vrienden heeft. Erdogan is blijkbaar geen man die persoonlijke loyaliteiten kan genereren en koesteren. De seculiere legerofficieren die zich soms ten koste van eigen leven tegen de coupplegers keerden, deden dit hoogstwaarschijnlijk vooral uit liefde voor hun land en bezorgdheid voor de Turkse instituties, eerder dan voor de president. Zij zijn op de eerste plaats patriotten. Voor een deel kan rancune ten opzichte van de gülenisten meespelen. Veel gülenisten zijn immers door Erdogan benoemd in en op de plaats van seculieren. De seculieren zullen dus noch voor Erdogan noch voor de gülenisten veel warme gevoelens koesteren. Ook de islamisten lopen niet echt weg met hun president.

Intrigerend is bij dit alles de vraag wie ‘men’ als eventuele opvolger van Erdogan in gedachten had.

Dat Recep Tayyip Erdogan de revolte eventueel niet zou overleven, was vermoedelijk in het scenario verwerkt. Wie zou er in zijn plaats zijn gekomen? Misschien dat het de komende tijd duidelijk wordt. In ieder geval is het rumoer rond de prediker Fethullah Gülen van secundair belang. Helemaal onbelangrijk is Gülen echter niet, omdat zijn leer middels het Turkse onderwijs wijd en zijd onder de Turkse jeugd is verspreid. Ideeën zijn vaak moeilijker te verslaan dan legers. Dezelfde redenering gaat op voor de seculiere Turkse militaire elite, die zijn opleiding en training veelal in het Westen ontving en onderging. Onderwijs vervult overal en altijd een sleutelfunctie. Denk maar aan het Rode Boekje van Mao. De grens tussen indoctrinatie en onderwijs is moeilijk te trekken, vandaar dat we zeker in West-Europa nog generaties met het neoliberalisme als mentaliteit zullen zitten opgezadeld.

De groep seculiere Turkse legerofficieren is een vitale factor, want die modern geschoolde en hoogopgeleide officieren zijn zowel kritisch tegenover het Westen – dat Turkije volgens hen onder sim houdt – alsook tegenover Turkse leiders als Erdogan, die zij zien als bijna net zo’n belemmering voor Turkije’s emancipatie.

Volgens de analyse van Pankaj Mishra zou Turkije het meest zijn gebaat bij een ontwikkeling die afziet van klakkeloze nabootsing van het zogenaamde liberale Westerse model. Turkije kan zich liever aan landen als China en Rusland spiegelen. De processen en instituties die de Westerse landen oppermachtig en rijk maakten, zijn niet zonder meer over te planten naar en toe te passen op volken met een heel andere geschiedenis, cultuur en context als het Westen.

In ‘Bland Fanatics’ schrijft Mishra bijvoorbeeld over Azië, dat dat continent heeft laten zien dat het een beperkt palet aan politieke keuzes heeft: ‘The peculiar varieties of liberal thought in Asia reveal the constraints on the political choices open to most of the world’s population. They also show that the old normative explanations of the rise of liberal-capitalist modernity tend to suppress one of its major enabling factors: imperial domination.’ Wat de Westerse mogendheden vooral onttrekken aan de ogen van de Niet-Westerse elites is : imperialistische dominantie.  Amerika-china-Rusland
Het exporteren van het zogenaamde Westerse liberale (inmiddels: neo-liberale) model als enig na te streven ideaal, komt in feite neer op het slim saboteren van de ontwikkelingen die de verscheidene niet-Westers landen zouden moeten kunnen ondergaan, indien hen niet dat wezensvreemde westerse juk werd opgedrongen. Turkije past bijna naadloos in Mishra’s betoog en analyse (een paar uitzonderingen daargelaten), maar Turkije ligt waar het ligt en dus zal Rusland eerder als model kunnen dienen dan bijvoorbeeld Malaysia of Singapore. Intrigerend in dit kader is Mishra’s teruggrijpen op het gedachtengoed van de Russische denker Alexander Herzen.

Mishra: ‘Confronted with the imperatives of modernisation, most Asian nation states chose protectionist economies and political institutions that put national unity and order before individual rights. Successful economic modernisers, such as Singapore’s Lee Kuan Yew and Malaysia’s Mahathir Mohamad, claimed in the 1990s that ‘Asian values’ of social cohesion, thrift and foresight had achieved prosperity more speedily and safely than liberal individualism.’

Voor Turkije zou lidmaatschap van de EU eerder een vloek dan een zegen betekenen, vooral nu de EU volgens Mishra in staat van ontbinding verkeert: ‘The European Union is now unravelling politically and economically.’

In zijn artikel in de Guardian schrijft Mishra: ‘Asians and Africans educated in western-style institutions despaired of their traditionalist elites as much as they resented European dominance over their societies. They sought true power and sovereignty in a world of powerful nation-states – what alone seemed to guarantee them and their peoples a fair chance at strength, equality and dignity in the white man’s world. In this quest China’s Mao Zedong and Turkey’s Mustafa Kemal Atatürk as much as Iran’s democratically-elected prime minister Mohammed Mossadegh followed the western model of mass-mobilisation and state-building.’

Dat laatste is China, Iran en misschien naar zal blijken ook Turkije, duur komen te staan. Wat Mishra hier over Aziatische en Afrikaanse elites schrijft – ‘Asians and Africans educated in western-style institutions despaired of their traditionalist elites as much as they resented European dominance over their societies’ – laat zich een op een toepassen op de seculiere Turkse militaire elite. Die ergert zich dood aan het traditionele Turkse establishment dat in de ogen van die militaire elite de ontwikkeling en emancipatie van Turkije tegenhoudt en traineert, terwijl ze minstens een even groot ressentiment koestert jegens de westerse dominantie; het Westen wil Turkije achterlijk houden. Vandaar die militaire coups, om de tien jaar. Het Turkse leger bevindt zich met zijn ambities in de weinig benijdenswaardige positie tussen Scylla en Charibdis: democratie Turkse stijl en ontwikkeling en emancipatie om met het machtige Westen op gelijke hoogte te komen. Dat Westen zit echter niet te wachten op een sterk Turkije dat zich onafhankelijk kan opstellen. Vooral het Amerikaanse politiek-financieel-militaire complex heeft daar een broertje aan dood. Met de TTIP-handelsverdragen bijvoorbeeld probeert het momenteel zijn greep op Europa en andere landen te verstevigen, dus alsjeblieft niet nog meer onafhankelijkheid in de tent. Hegemonie, dominantie en imperialisme staan hoog in het Amerikaanse vaandel, met als wimpel: neokolonialisme. Alles in naam van de Beschaving en de Wereldvrede. Laten we elkaar dus geen mietje noemen.

Hoe het Turkije de komende tijd zal vergaan, ligt vooral in de handen van Rusland en de VS, waarbij de VS de twijfelachtige voorsprong hebben van het feit dat Turkije NAVO-lid is en qua militaire infrastructuur op Amerikaans-Westerse leest is geschoeid. De strategische ligging van het land, maar vooral de politieke kwaliteiten van een Vladimir Putin, zouden die Westerse voorsprong weleens in een remmende voorsprong kunnen doen verkeren. Praten met Putin – en met Assad – ligt voor de hand, zou je als normaal denkend persoon zeggen. Maar oorlog is big en steeds bigger business, dus normaaldenkende mensen hebben steeds minder in de melk te brokkelen. De tijd zal het leren.

 

karikatur für tribüne-klarstellung

 

 

Pankaj Mishra: ‘The western model is broken’ /   Guardian, Tuesday 14 October 2014
https://www.theguardian.com/world/2014/oct/14/-sp-western-model-broken-pankaj-mishra

Pankaj Mishra: ‘Bland Fanatics’ /   London Review of Books  –  Vol. 37 No. 23 • 3 December 2015
http://www.lrb.co.uk/v37/n23/pankaj-mishra/bland-fanatics

Sputnik Newssite (2016.08.04):  ‘Turkish-NATO Relations Under Strain Over Gulen Extradition Request’
http://sputniknews.com/europe/20160804/1043941933/turkey-nato-gulen-extradition.html

Sputnik Newssite ( 2016.08.07) ‘Turkey-NATO Relations: Five Major Points of Concern’
http://sputniknews.com/military/20160807/1044029532/nato-turkey-concerns.html

Sputnik Newssite (2016.07.18):  ‘What’s Behind Turkey Accusing Its NATO Ally of Links to Failed Coup’
http://sputniknews.com/politics/20160718/1043193836/turkey-us-failed-coup.html

Sputnik News  04.08.2016
‘China and Russia continue the course toward mutual rapprochement: the two countries seek to integrate the Beijing-led ‘One Belt, One Road’ (‘New Silk Road’) initiative with the Eurasian Economic Union (EEU) and with good reason.’
http://sputniknews.com/politics/20160804/1043938822/china-russia-cooperation.html

Christopher de Bellaigue: ‘Turkey Chooses Erdogan’ /  New York Review of Books / 06 augustus 2016
http://www.nybooks.com/daily/2016/08/06/turkey-chooses-erdogan

Caroline de Gruyter / Nikolaos van Dam: ‘Europa preekt maar kan beter met Assad praten’ / NRC 29 juli 2016
Syriëkenner en oud-Syriëgezant Nikolaos van Dam spreekt vrijuit en hekelt de ‘ethische’ opstelling van Europa. „We moeten onderhandelen met Assad. Voor een vreedzame oplossing. Een ‘rechtvaardige oplossing’ krijgen we niet.”
http://www.nrc.nl/nieuws/2016/07/29/europa-preekt-maar-kan-beter-met-assad-praten-3399567-a1514004

Laatste nieuws uit Turkije op Al Jazeera / 08 augustus 2016

Erogan en de oppositie verenigen zich in een massamanifestatie. Alleen de Koerdische HDP was niet uitgenodigd, hoewel de HDP de militaire coup heeft veroordeeld. Was de revolte succesvol geweest, dan zouden we ons vaderland op een presenteerblaadje hebben aangeboden aan de vijanden van Turkije. Aldus de Turkse president.

Erdogan zegt in zijn speech verder dat hij herinvoering van de doodstraf zal steunen, indien het parlement die invoering goedkeurt. Tenslotte kennen ook landen als Amerika en China de doodstraf. Sinds 15 juli zijn 70.000 personen (leger, rechterlijke macht, overheidsdiensten en onderwijs) opgepakt of uit hun banen gezet.

 

Obama legt uit

 

May day_80prct

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Tags: , , , , , , , , , , , , , , , , , , , ,